Nhaät Kyù Truyeàn Giaùo

 Traùi saàu rieâng

   Caø Mau, ngaøy...

Hoâm nay mình vôù ñöôïc tôø AÙ-Phi Ngaøy Nay (Asie et Afrique doõaujourdoõhui). Ñang theøm baùo nhö beù ñoùi söõa, mình ngoán moät hôi töø ñaàu ñeán cuoái. Coù moät caâu chuyeän baét mình suy nghó. Moät kyù giaû Lieân Xoâ böôùc voâ moät nhaø haøng ôû Singapore. Nhaùc thaáy moät ngöôøi Hoa ñang hì huïc aên moät traùi caây coù gai lôûm chôûm. AÊn nhö xuaát thaàn. Queân khoâng gian vaø thôøi gian. Muùt maùt ñeán trô truïi. Lieám laùp ñeán nhaün nhuïi... Anh kyù giaû bò caùm doã ñeán khoâng chòu noåi, beøn ñeán voã vai moät coâ gaùi maëc ñoàng phuïc. - Coâ cho toâi moät traùi caây coù gai lôûm chôûm. - Thöa oâng, traùi gì aï? - Traùi coù gai maø oâng Trung Hoa ñang aên ñoù. - AØ, traùi saàu rieâng. Vaâng coù ngay aï. Nhanh nhö chôùp, moät traùi saàu rieâng ñöôïc böng ñeán vaø böûa ra ngay tröôùc maët oâng Lieân Xoâ. - Eo ôi! Thoái nhö xaùc cheát vaäy! (sic) - ?!

  OÂng Lieân Xoâ bòt muõi boû chaïy. Coâ gaùi maëc ñoàng phuïc voäi böng dóa saàu rieâng caát ñi, roài trôû ra ñoøi tieàn. OÂng Lieân Xoâ moùc tuùi laáy tieàn traû, maø loøng ñau nhö caét. Coøn coâ gaùi maëc ñoàng phuïc thì chöûi thaàm trong buïng. - Taây ngu boû meï. Caùi boä maët bô bô vaø ngôù ngaån cuûa oâng Lieân Xoâ, roài ñeán caùi thaùi ñoä khinh khænh cuûa coâ gaùi maëc ñoàng phuïc, laøm mình lieân töôûng ñeán nhöõng kyû nieäm choàng chaát veà traùi saàu rieâng.

  Kyû nieäm moät: Naêm 1954, ñaïi chuûng vieän Xuaân Bích dôøi töø Haø Noäi vaøo Nam vaø taïm döøng chaân ôû Thò Ngheø. Ñaïi chuûng sinh giaùo phaän Vónh Long ñöôïc göûi hoïc ôû ñoù. Theá laø Baéc Nam gaëp nhau. Vónh Long laø queâ höông cuûa traùi caây. Cha meï ñi thaêm con thì cho traùi caây: Daâu, xoaøi, vuù söõa, booøng boong... ñöôïc chuyeån xuoáng nhaø beáp baèng nhieàu caàn xeù. Caû chuûng vieän cuøng aên, aên hoaøi khoâng heát. Nhöng saàu rieâng thì... chæ daám duùi vaøi traùi thoâi. OÂng thaày mieàn Nam oâm traùi saàu rieâng, aâu yeám hít haø, roài caát kyõ trong tuû ñeå... muùt maùt moät mình. Ñeâm xuoáng, cöûa ñoùng kín mít, oâng thaày mieàn Baéc töø trong muøng hoûi voïng ra: - Caùi gì maø thoái theá? - Thôm thaáy moà! Saùng hoâm sau, oâng thaày mieàn Nam ñi kieám traùi saàu rieâng... Söõng sôø. Ngô ngaùc. - UÛa, ñöùa naøo laáy traùi saàu rieâng cuûa tao? - Tao vöùt ra ngoaøi vöôøn roài. Thoái quaù, nhöùc ñaàu khoâng nguû ñöôïc. - Baéc Kyø ngu thaáy moà. Saàu rieâng thôm maø bieåu laø thuùi. - Nam Kyø ngoá boû meï, saàu rieâng thoái maø baûo laø thôm.

  Chaân lyù ôi, saàu rieâng thôm hay thoái? Saàu rieâng ôi, ngöôi thôm tuyeät vôøi hay thoái nhö xaùc cheát? Chuùng ta coù neân ñoàng taâm nhaát trí moät loøng moät daï ñeå cuøng tuyeân döông ngöôi hoaëc ñeå cuøng nguyeàn ruûa ngöôi khoâng?  Kyû nieäm hai: Mình laø sinh vieân ñaïi chuûng vieän Thaùnh Toâma, toïa laïc ôû soá 2, ñöôøng Laøng 21, Gia Ñònh. Baø phöôùc tröôûng ban haäu caàn öu aùi ñaët treân baøn aên cuûa ban giaùo sö moät ñóa saàu rieâng. - Xin môøi quyù cha aên thöû traùi quyù mieàn Nam. Cha Hieán Minh laáy tay phaûy phaûy tröôùc muõi. Cha Buøi Chu Thi laáy khaên côm phaát phaát nhö muoán ñuoåi taø. Cha naøo cuõng nhaên muõi, khòt khòt... Ñóa saàu rieâng ñöôïc chuyeån caáp toác xuoáng baøn aên cuûa caùc thaày. Thaày naøo cuõng moät tay bòt muõi, moät tay gaït nhanh ñóa saàu rieâng xuoáng baøn döôùi. Caû phoøng aên loaïn leân vì ñóa saàu rieâng. Sau khi ñóa saàu rieâng ñaõ bò haét huûi, xoâ ñaåy ñeán theá vaø ñaõ naèm cheát ôû döôùi nhaø beáp, thì treân phoøng aên, caùc thaày vaãn coøn cheá gieãu vaø maït saùt moät caùch khoâng thöông xoùt. Thaäm chí coøn ví von.

- Vaøng vaøng nhö...

- Nhaõo nhaõo nhö...

- Thoái thoái nhö...

Taøn nhaãn ñeán theá laø cuøng. Saàu rieâng ôi, buoàn khoâng? Ñôøi laø theá ñaáy! Rieâng phaàn mình thì cöù ngoài trô ra nhö phoãng. Mình khoâng thaáy saàu rieâng thoái. Döôøng nhö thôm thôm, beùo beùo, buøi buøi. Muoán aên thöû, nhöng sôï bò chöûi. Ñaønh im laëng. Im laëng laø ñoàng loõa, laø heøn nhaùt, laø phaûn boäi?! Chæ coù caâu traû lôøi veà laâu veà daøi. Traû lôøi töùc khaéc seõ bò giaäp lieàn.

  Kyû nieäm ba: Naêm 1961 mình ñöôïc Ñöùc cha Nguyeãn Kim Ñieàn ñieàu veà daïy hoïc ôû tieåu chuûng vieän AÙ Thaùnh Quyù, Soùc Traêng. Chuûng vieän thì cuûa giaùo phaän Caàn Thô, nhöng chuûng sinh thì ñöôïc tuyeån töø nhieàu mieàn, trong soá ñoù coù Caùi Môn, Caùi Nhum, Beán Löùc, Maëc Baéc... Caùi Môn, Maëc Baéc ñeàu laø nhöõng vuøng noåi tieáng veà ngheà laøm vöôøn. Cöù moãi laàn phuï huynh ñi thaêm con em thì chuûng vieän laïi vui haún leân. Quaø caùp khoâng ñeå treân ñóa, maø chaát ñaày caàn xeù. Maêng cuït, vuù söõa, booøng boong... Maét caùc chuù saùng leân, mong cho mau tôùi giôø côm. Coøn saàu rieâng thì chæ coù vaøi traùi ñöôïc ñaët treân dóa moät caùch trònh troïng vaø naèm goïn loûn treân baøn aên cuûa ban giaùo sö maø thoâi. Vôùi tö caùch laø giaùo sö, mình ñöôïc quyeàn aên saàu rieâng. Ñaây laø laàn ñaàu tieân mình ñöôïc thöôûng thöùc höông vò saàu rieâng sau baûy naêm thöông nhôù. Bieát noù vaø thöông noù töø baûy naêm roài, nhöng khoâng taøi naøo tieáp caän ñöôïc. Cöù moãi laàn ñi chôï Beán Thaønh, mình chæ daùm uoáng moät ly ñaù ñaäu, roài löôïn qua quaày baùn saàu rieâng moät caùi ñeå laáy chaát lieäu töông tö. Saàu rieâng kieâu sa quaù, luùc naøo cuõng ôû ngoaøi taàm vôùi cuûa hoïc troø. Hai chuïc ñoàng moät kyù saàu rieâng. Boán ñoàng moät phaàn côm bình daân. Ñaønh oâm haän Tröông Chi.

  Phaûi ñôïi baûy naêm môùi ñöôïc aên saàu rieâng. Phaûi ngoài gheá giaùo sö chuûng vieän Soùc Traêng môùi ñöôïc aên saàu rieâng. Khoâng gian vaø thôøi gian khoáng cheá mình nhieàu ñeán theá. Khieáp thaät!